Հաղարծինի վանք
ՏԱՎՈՒՇ ՄԱՐԶ • ՀԱՅԱՍՏԱՆ

Հաղարծինի վանք

Անտառային վանք, որտեղ 10-13-րդ դարերի եկեղեցիները, թաղածածկ սեղանատունն ու խաչքարերը Դիլիջանի ճանապարհը դարձնում են մշակութային կանգառ

Հրապարակված
Թարմացված

Հաղարծինի վանքը Դիլիջանի ամենահաճելի կանգառներից է, որովհետև ճանապարհն ու վանքը այստեղ նույն պատմության մաս են դառնում։ Քաղաքից դուրս գալուց հետո անտառը աստիճանաբար խտանում է, ձորը նեղանում է, և մի պահ քարե գմբեթները երևում են ծառերի միջից։ Եթե սկսում եք Դիլիջանից, Հաղարծինը լավ ընտրություն է այն օրվա համար, երբ ուզում եք տեսնել ոչ միայն բնություն, այլև միջնադարյան ճարտարապետություն՝ առանց երկար, հոգնեցնող ճանապարհի։

Օդային կադրը ցույց է տալիս, թե ինչպես է Հաղարծինի վանքը տեղավորվում Դիլիջանի ազգային պարկի անտառապատ ձորում։ Լուսանկար՝ Vahag851 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված և կադրավորված է կայքի ձևաչափին համապատասխան։

Ճանապարհը նույնպես այցի մաս է

Վանք տանող ճանապարհը հիմնականում հարմար է, բայց Դիլիջանի անտառներում եղանակը կարող է արագ փոխվել։ Ամռանը այստեղ հաճելի զով է, աշնանը՝ շատ գեղեցիկ, իսկ անձրևից հետո ճանապարհի որոշ հատվածներ խոնավ են լինում։ Հենց այդ անտառային միջավայրն է Հաղարծինին տալիս իր առանձնահատուկ տրամադրությունը․ վանքը չի կանգնած բաց դաշտում, այլ կարծես թաքնված է ձորի խորքում։ Դրա համար էլ արժե նախ նայել Դիլիջանի ազգային պարկի բնությանը, հետո միայն մտնել վանական բակ։ Պարկի պահպանվող տարածքի մասին հավելյալ տեղեկություն կա նաև պաշտոնական կառավարման պլանում։

Բակում մի շտապեք

Հասնելուն պես միանգամից եկեղեցի մտնելը ամենահեշտ, բայց ոչ ամենալավ տարբերակն է։ Ավելի լավ է մի քանի րոպե մնալ բակում, հասկանալ համալիրի դասավորությունը, տեսնել գմբեթների բարձրությունը, տանիքների անկյունները և սեղանատան երկար շենքը։ Հաղարծինը կապվում է 10-13-րդ դարերի շինարարական շերտերի հետ, իսկ հուշարձանի պատմական տվյալները կարելի է համեմատել hushardzan.am-ի նյութի հետ։

Ընդհանուր տեսքում երևում են Հաղարծինի հիմնական եկեղեցիների ծավալները, գմբեթները և բակի հարաբերությունը անտառի հետ։ Լուսանկար՝ GRANDE PUFFO VCO / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված և կադրավորված է կայքի ձևաչափին համապատասխան։

Սեղանատունը բացում է վանքի առօրյան

Շատերը Հաղարծին են գալիս եկեղեցիների համար, բայց սեղանատունը հաճախ ավելի երկար է պահում այցելուին։ Քարե կամարները, հաստ պատերը և ներս ընկնող լույսը հիշեցնում են, որ վանքը միայն աղոթքի վայր չէր․ այստեղ եղել է համայնքային կյանք, ուխտավորների ընդունելություն, միասին հաց կիսելու սովորություն։ Եթե ներսում մարդ քիչ կա, կանգ առեք և լսեք տարածության լռությունը․ այդ պահին շենքի չափերն ու պարզությունը շատ ավելի լավ են զգացվում։

Սեղանատան ներսի կադրը բացահայտում է Հաղարծինի ոչ միայն աղոթական, այլև համայնքային կյանքի ճարտարապետական շերտը։ Լուսանկար՝ GRANDE PUFFO VCO / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված և կադրավորված է կայքի ձևաչափին համապատասխան։

Քարի մանրամասները նայեք մոտիկից

Հաղարծինի խաչքարերը, մուտքերի զարդաքանդակները և քարե բացվածքները արժե դիտել առանց շտապելու։ Այստեղ գեղեցկությունը ոչ թե մեծության, այլ նրբության մեջ է՝ բուսական նախշեր, խորը ստվեր, ձեռքի աշխատանքը հիշեցնող անհավասար փոքր գծեր։ Վանքի անվան հետ կապվում է «արծվի խաղի» ավանդությունը, բայց նույնիսկ առանց այդ պատմության Հաղարծինը ունի իր հանգիստ, հիշվող լեզուն։ Խնդրում ենք չհպվել քանդակազարդ քարերին, հատկապես խոնավ օրերին, երբ մակերեսը ավելի զգայուն է։

Խաչքարի մոտիկ կադրը ընդգծում է վանքի քարագործական մանրամասները և միջնադարյան զարդանախշի նրբությունը։ Լուսանկար՝ Soghomon Matevosyan / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված և կադրավորված է կայքի ձևաչափին համապատասխան։

Ինչպես շարունակել օրը

Հաղարծինը լավ է համադրվում Պարզ լճի հետ, եթե ուզում եք հանգիստ բնության կանգառ ավելացնել։ Ավելի լիարժեք մշակութային երթուղու համար կարելի է նույն օրը գնալ նաև Գոշավանք, իսկ վերադարձին զբոսնել Շարամբեյան փողոցով։ Այսպես Դիլիջանի օրը դառնում է ոչ թե մեկ վանքի արագ այց, այլ անտառի, քարի և քաղաքի հավասարակշռված ճանապարհորդություն։

Հաճախ տրվող հարցեր

Պահպանության ծառայությունը վանքը նշում է Դիլիջանից մոտ 18 կմ հյուսիս․ ժամանակ թողեք կանգառների և անտառային ճանապարհի եղանակի համար։

Համալիրի հիմնական շերտերը կապվում են 10-13-րդ դարերի հետ՝ եկեղեցիներ, սեղանատուն և խաչքարեր։

Սովորաբար բավարար է 1-1.5 ժամ, ավելի երկար՝ եթե դանդաղ դիտում եք բակը, սեղանատունը և քարային մանրամասները։

Այն լավ է համադրվում Դիլիջանի, Դիլիջանի ազգային պարկի, Պարզ լճի, Գոշավանքի և Շարամբեյան փողոցի հետ։
Ճանապարհորդեք GAVAG-ով

Պատվիրել մասնավոր տրանսֆեր

Ավելացրեք այս կանգառը ձեր ուղևորության մեջ, տեսեք ամբողջ երթուղին քարտեզի վրա և համեմատեք տեղական վարորդների առաջարկները։

Սկսել ամրագրումը