Մոմիկի թանգարան
ՎԱՅՈՑ ՁՈՐ ՄԱՐԶ • ՀԱՅԱՍՏԱՆ

Մոմիկի թանգարան

Մեկ միջնադարյան վարպետ՝ մագաղաթի, քարի և ճարտարապետության լեզվով

Հրապարակված
Թարմացված

Մոմիկի թանգարանը Նորավանքում փոքր տարածքի մեջ բացում է մեծ ստեղծագործական աշխարհ։ Այն նվիրված է միջնադարյան այն վարպետին, որը միաժամանակ մանրանկարիչ էր, քանդակագործ և ճարտարապետ։ Թանգարանը բացվել է 2010 թվականին՝ Մոմիկի ծննդյան 750-ամյակի առթիվ։

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին՝ Մոմիկի վերջին ճարտարապետական նախագիծը։ Լուսանկար՝ Diego Delso / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված է GAVAG-ի համար։

Մոմիկին կարդալ երեք նյութով

Մագաղաթ — գիծ և գույն

Սկսեք մանրանկարներից։ Դիտեք կերպարների դիրքը, խորանների շրջանակներն ու գույների հավասարակշռությունը։ Փոքր էջում բազմաթիվ տեսարաններ տեղավորելու կարողությունը հուշում է, որ Մոմիկը տարածությունը հաշվարկում էր դեռևս ճարտարապետական նախագծից առաջ։ Նրա 1302 թվականի Ավետարանի աշխատանքները այդ մանրակրկիտ հայացքի լավագույն օրինակներից են։

Քար — լույս և ստվեր

Խաչքարերի զարդանախշերը հեռվից ժանյակ են հիշեցնում, սակայն մոտիկից երևում են տարբեր խորությամբ կտրված շերտերը։ Մի քայլ աջ կամ ձախ արեք․ ստվերը փոխվում է, և քարի վրա նոր պատկեր է բացվում։ Հենց այս դիտարկումն է օգնում հասկանալ՝ ինչու Մոմիկի քանդակը լուսանկարից ավելի ուժեղ է ընկալվում տեղում։

Ճարտարապետություն — շարժում

Վերջում հայացքը բարձրացրեք Սուրբ Աստվածածին եկեղեցուն։ Նեղ արտաքին աստիճանները, վեր ձգվող ծավալն ու քանդակազարդ մուտքերը շենքը դարձնում են ընթացք, ոչ միայն պատ։ Թանգարանի ցուցադրությունից հետո Նորավանքը սկսում եք տեսնել որպես Մոմիկի ձեռագրի մեծացված էջ։

Մոմիկի նկարազարդած 1302 թվականի Նոր Կտակարանի էջը։ Աղբյուր՝ Wikimedia Commons, հանրային սեփականություն։ Պատրաստված է GAVAG-ի համար։

Դիտողի փոքր փորձը. ընտրեք մեկ զարդանախշ մանրանկարում, հետո փորձեք նման ռիթմ գտնել խաչքարի կամ եկեղեցու ճակատի վրա։ Այս խաղը թանգարանային այցը փաստերի շարքից վերածում է անձնական բացահայտման։

Նորավանքից բերված Մոմիկի խաչքարը, այժմ՝ Եղեգնաձորի երկրագիտական թանգարանում։ Լուսանկար՝ Արեգ Բալայան / My Armenia, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։ Չափափոխված է GAVAG-ի համար։

Այցից առաջ և հետո

Թանգարանի համար սովորաբար բավարար է 30-45 րոպեն, բայց հասանելիությունն ու ժամերը ճշտեք մեկնելուց առաջ։ Բացման պատմությունը ներկայացված է ՀՀ կառավարության պաշտոնական հաղորդագրությունում, իսկ վարպետի կյանքի ու գործերի համառոտ պատկերը՝ Armenian Geographic-ի Մոմիկի էջում։ Ճանապարհին կարող եք կանգնել Արենի-1 քարանձավում, ապա քայլել Արենի գինու գյուղում։ Նորավանքում մի շտապեք հեռանալ թանգարանից հետո․ կրկին շրջեք համալիրով և արդեն փնտրեք այն գիծը, որը քիչ առաջ տեսաք մանրանկարում։

Հաճախ տրվող հարցեր

Թանգարանը գտնվում է Վայոց Ձորի մարզի Նորավանք վանական համալիրի տարածքում։

Մոմիկը միջնադարյան հայ մանրանկարիչ, քանդակագործ, խաչքարագործ և ճարտարապետ էր, որի ժառանգությունը սերտորեն կապված է Նորավանքի հետ։

Նախատեսեք 30-45 րոպե, ապա կրկին շրջեք վանական համալիրով՝ ցուցադրությունը Մոմիկի ճարտարապետության հետ համեմատելու համար։

Այո, առանձին այցից առաջ ցանկալի է ճշտել թանգարանի ընթացիկ հասանելիությունն ու ժամերը։
Ճանապարհորդեք GAVAG-ով

Պատվիրել մասնավոր տրանսֆեր

Ավելացրեք այս կանգառը ձեր ուղևորության մեջ, տեսեք ամբողջ երթուղին քարտեզի վրա և համեմատեք տեղական վարորդների առաջարկները։

Սկսել ամրագրումը